Categoriearchief: Glazuur

Meer procescontrole op de Glazuurstook? Gebruik PTCR Meetringen!

PTCR meetringen kwantificeren zowel tijd als temperatuur van de glazuurstook: warmtewerking. Waarom ik dat zo belangrijk vind om te weten (en te meten)? Daar zijn verschillende redenen voor…

Maar laat ik beginnen met wat PTCR meetringen precies zijn. PTCR staat voor “Process Temperature Control Rings”, dus ringen om controle te krijgen op je stooktemperatuur.

Wat je er precies aan hebt als ambachtelijk keramist? Dat leg ik graag uit in dit blog.

Lees verder Meer procescontrole op de Glazuurstook? Gebruik PTCR Meetringen!

Voedselveiligheid van keramiek: aangescherpte EU richtlijnen in de maak

De voedselveiligheid van keramiek en glazuren is een complex onderwerp. Hier komen glazuurtechnologen, toxicologen, kunstenaars, ambachtslieden, industriëlen, juristen en wetgevers elkaar tegen. En dan ben ik er vast nog een paar vergeten. Het is ook een onderwerp waar ik mee te maken heb. Niet als glazuurtechnoloog, maar als ambachtelijk ondernemer.

Een goed uitgebalanceerd glazuur is niet alleen duurzaam, het is ook veilig voor dagelijks gebruik. Zoals mijn gebruikskeramiek, in EU jargon FCM’s (Food Container Materials) genoemd.

Dit wil zeggen dat mijn keramiek/glazuren in overeenstemming zijn met de geldende EU richtlijn “keramische voorwerpen bestemd om met levensmiddelen in aanraking te komen”. Maar deze EU richtlijnen worden mogelijk binnenkort aangescherpt.

Wat zijn de gevolgen voor mij en andere ambachtelijke keramisten in Europa? Hierover werd ik afgelopen week geïnterviewd namens de Europese Commissie voor “Health and Food Safety”.

Lees verder Voedselveiligheid van keramiek: aangescherpte EU richtlijnen in de maak

Het beste keramiek glazuurboek van het jaar

Wat is het beste keramiek glazuurboek van het jaar? Als je het aan mij vraagt is dat het boek “Special Effect Glazes” van Linda Bloomfield. Dit is het eerste boek dat uitlegt hoe je voor het analyseren van (bijzondere) glazuren gebruik moet maken van de Segerformule en te plotten op de de Stull grafiek. Hoe je dit gemakkelijk kan dan doen legt de auteur ook uit: door gebruik te maken van Glazy.org.

Dit is de moderne manier om het “mechanisme” achter het glazuur te ontdekken. Met andere (Engelse) woorden “what makes this glaze tick“. Zij is niet de eerste die op deze wijze glazuren analyseert. Met name Matt Katz van Ceramic Materials Workshop is de drijvende kracht achter deze hedendaagse zienswijze. Maar hij heeft er (nog) geen boek over geschreven.

Keramiek Glazuren Proefplaatjes 2

Kortom, wat mij betref is dit het boek om keramisten van de 21ste eeuw de weg te wijzen naar die nieuwe manier van het ontdekken van keramiek glazuren.

Lees verder Het beste keramiek glazuurboek van het jaar

Is handgemaakte keramiek vaatwasserbestendig?

Stuit de droom om jezelf te omringen met handgemaakte keramiek op praktische bezwaren zoals vaatwasserbestendig? Wie mooi wil zijn euh .. mooie keramiek wil gebruiken … moet lijden?

Of beter nog om Willem Elsschot te citeren:

[…] want tussen droom en daad
staan wetten in de weg en praktische bezwaren
(Willem Elsschot 7 mei 1910)

Handgevormde keramiek in actieGelukkig niet! Handgemaakte droom keramiek en  vaatwasser gemak stuiten absoluut niet op praktische bezwaren. Tenminste niet als je de keramiek glazuren zorgvuldig samenstelt en correct stookt.

Lees verder Is handgemaakte keramiek vaatwasserbestendig?

Arriveren op Glazuur Temperatuur

Zoals een keramist wil arriveren als kunstenaar, zo wil een keramiek glazuur arriveren op de juiste glazuur temperatuur. Greg Daly noemde dat in zijn glazuur reisverslag “arriving at temperature”. Wie durft er nog te zeggen dat er geen poëzie in keramiek glazuren zit?

Daly geeft methoden om te onderzoeken op welke temperatuur glazuren smelten, maar geen (theoretische) handvatten om bij een gegeven glazuur een prognose te kunnen geven. Die heb je echter wel nodig als je een glazuur wilt ontwerpen met een vooraf bepaalde temperatuur. Als je niet weet in welke hoek je moet zoeken, is het ook moeilijk om er te komen.

Glazuur temperatuur is een mechanisme, zoals er meerderen zijn in de glazuur technologie. Om dit mechanisme te kunnen ontcijferen moet je kijken vanuit de juiste invalshoek (meer hierover in dit blog).

Voor glazuur temperatuur is dit het oxideniveau. Als we het glazuur ontleden naar oxides (de verschillende moleculen in een glazuur) is het mogelijk trends te ontdekken.

Hoe je als kunstenaar moet arriveren dat ben ik nog aan het onderzoeken, maar hoe je een glazuur op de juiste temperatuur laat smelten daar heb ik wel richtlijnen voor gevonden. In dit blog ga ik in op de drie belangrijkste ratio’s:

  • SiO2 – Al2O3
  • RO2 – RO
  • B2O3

Lees verder Arriveren op Glazuur Temperatuur

3 Keramiek Mystificaties Ontmaskerd

Keramiek maken is magisch, keramiek mystificaties zijn dat zeker niet. Keramiek en glazuren worden omgeven door een wolk van dikke zwarte rook. En dan bedoel ik niet de rook die ontstaat bij het stoken van raku.

Koperrood glazuurDe theorie achter de praktijk wordt vaak onnodig ingewikkeld weergegeven. Komt dat door onwetendheid, om indruk te maken? Ik heb geen idee, maar het heeft mijn zoektocht naar heldere kennis altijd danig gefrustreerd. Tijd voor een ontmaskering.

In dit blog vat ik drie keramiek mystificaties bij de klei .. euh hoorns.

Lees verder 3 Keramiek Mystificaties Ontmaskerd

Keramiek glazuur niveaus voor analyse

Als glazuur nerd maak ik graag rijtjes. Voor het analyseren van glazuren gebruik ik daarom de “viewpoints” van Tony Hanssen (digitalfire). Van hem heb ik vier glazuur niveaus leren kennen:

  1. Proces
  2. Recept
  3. Materiaal
  4. Oxide

Koper rood glazuurBij het ontwikkelen van een glazuur heb ik altijd dit theoretisch kader in mijn achterhoofd gehad. Ik heb daar veel baat bij om tot een gewenst resultaat te komen, een afwerking die past bij mijn keramiek.

De laatste jaren komt er steeds meer openbare data beschikbaar, ook op het gebied van glazuren. Kunnen deze nieuwe inzichten worden geïncorporeerd in het bestaande kader of is het tijd voor meer invalshoeken?

Lees verder Keramiek glazuur niveaus voor analyse

Commerciële Glazuren, pushing product

Deze week een blog over het nieuwe boek van Deanna Ranlett “Off the Shelf, Outside the Box”.

Off the Shelf / Outside the Box: A Guide to Experimenting with Commercial Clays, Glazes, & UnderglazesIk zet mijn fiets vast op de Bloemgracht, Amsterdam. Op de hoek kan ik scoren bij mijn dealer, in een oud pand met een mooie glazen pui. Ik stap naar binnen, m’n hartslag versnelt, m’n bloeddruk stijgt. Ik kan mijn ogen niet lostrekken van alle geheimzinnige poeders in vele kleuren op de schappen. Hier worden dromen waargemaakt.

Het is begin jaren 90 van de vorige eeuw. En nee, het was geen “headshop” waar ik naar binnen stapte. Het was de oude winkel van Ve-Ka in Amsterdam. Van de poeders ga je niet hallucineren, maar je wordt er wel blij van …… als het gestookt wordt in de keramiek oven.

Lees verder Commerciële Glazuren, pushing product

Feeling Blue, glazuur blauw magie

2019 is net begonnen en “I am feeling Blue“. Nee ik zit niet in de put, ik voel mij werkelijk blauw ……… glazuur blauw wel te verstaan.

De eerste stook van het jaar heb ik een aantal nieuwe glazuren geprobeerd. Het zijn glazuren die ik heb ontwikkeld en heb gezien op proefplaatjes. Maar een glazuur leer je pas kennen als je het voor het “echie” gaat gebruiken. En gelukkig, ook in het echt beviel dit glazuur mij bijzonder goed.

Glazuur blauw-OvenIeder glazuur heeft zijn eigen herkomst. Zo begon dit blauwe glazuur als een modderig soort bruin… Lees verder Feeling Blue, glazuur blauw magie

Keramiek glazuur: kleuren combineren

Er bestaan zo’n 10 metaaloxides (zoals koper- en ijzeroxide) die als ze worden toegevoegd aan een (transparant of opaak) glazuur, de meest spectaculaire kleur en diepte aan een glazuur kunnen schenken.

Keramiek Glazuur Kleurenende OxidenMaar een keramisch kunstenaar die meer kleuren wilt, die moet combineren. Ik hou van een systematische aanpak, dus in dit blog een overzicht van alle mogelijke combinatieschema’s met één, twee, drie en vier oxides (en een kruislinks bonus schema).

Kunst geeft het leven kleur… en oxides geven glazuren kleur.

Anders dan bij het combineren van kleurpigmenten, kan bij de combinatie van oxides, het resultaat totaal anders zijn dan je zou verwachten op basis van de kleur van de oxide afzonderlijk. Dus laat je verbazen door te combineren.

Lees verder Keramiek glazuur: kleuren combineren

De kunst van het inkleuren

Inkleuren is in, de kleurboeken voor volwassenen vliegen de boekwinkels uit. Maar wat moet je doen als je niet houdt van “binnen de lijntjes kleuren”? Je eigen glazuur inkleuren natuurlijk!

Er zijn eindeloos veel mogelijkheden om een (transparant of opaak) keramiek glazuur kleur te geven. Dit kan met diverse metaaloxides zoals koper- en ijzeroxide, zoals dit al millennia wordt gedaan. Maar tegenwoordig kan het ook met speciaal door de industrie ontwikkelde moderne kleurpigmenten.

Keramiek Glazuur OxidesMet oxides heb je eindeloos veel mogelijkheden om een keramiek glazuur kleur te geven, in dit blog de vier belangrijkste factoren die van invloed zijn op het resultaat. Lees over deze fascinerende grondstoffen om onze keramische wereld van kleur te voorzien.

Lees verder De kunst van het inkleuren

De kunst van het systematisch mengen

In de tijd dat de mensheid keramiek leerde maken, zo’n 30.000 jaar geleden, leerde zij ook de basisprincipes van de wiskunde: aantal, afmeting en vorm. Deze principes zijn heden ten dage nog steeds essentieel bij het maken van keramiek en glazuren.

Niet alleen om klei- of glazuurrecepten te berekenen, maar ook voor het bepalen van de inhoud van een oven, de krimp van klei, de stooktemperatuur: voor alles is toegepaste wiskunde onontbeerlijk.

Het is voor mij zo vanzelfsprekend dat alles kan worden berekend, dat ik haast zou vergeten hoe bijzonder dit is. In dit blog wil ik mij echter beperken tot een zeer klein deel van de toegepaste wiskunde: het systematisch mengen. Het interpreteren van glazuureigenschappen is moeilijk, maar met deze eeuwenoude techniek kan je de wijzigingen visualiseren en interpreteren.

Systematisch mengen is een onmisbare tool  voor het ontwerpen van glazuren. In dit blog stel ik u graag voor aan mijn  “drie bevriende mengschema’s”; lijn-, driehoeks- en vierkantsmengingen…..

Lees verder De kunst van het systematisch mengen